በአሁኑ ወቅት የቀይ ባህር እና የባቢ ኤል-ማንደብ ስትራቴጂካዊ የባሕር መስመር ቀጠና ባልተረጋጋ የፖለቲካ እና የጸጥታ ችግር ውስጥ በወደቀበት በዚህ ወቅት፣ የዓለም አቀፍ ንግድ ፍሰት እና አህጉራዊ ደህንነት ከፍተኛ ስጋት ደቅኖበታል።

የየመኑ አማፂያን (ሁቲዎች) በምዕራባዊ የየመን የባሕር ዳርቻዎች፣ በሞካ፣ በሁደይዳ፣ በዱባብ ከተሞች እንዲሁም በፔሪም ደሴት ላይ ቁጥጥራቸውን በማስፋታቸው ምክንያት የባቢ ኤል-ማንደብን የባሕር መስመር በተግባር የብቸኛ ተፅዕኖ ማረፊያቸው አድርገውታል።

ይህ ደግሞ ቀደም ሲል በእስራኤል፣ በአሜሪካ እና በሳዑዲ አረቢያ መርከቦች ላይ ይደረግ የነበረውን ጥቃት ወደ አጠቃላይ ዓለም አቀፍ የንግድ መስመር እገዳ በማሳደግ፣ የቀይ ባህርን መደበኛ የትራንስፖርት እንቅስቃሴ በከፍተኛ ደረጃ እንዲቀንስ እና የመርከቦች ቁጥር በከፍተኛ ሁኔታ እንዲቀንስ አድርጎታል።

በደቡባዊ የቀይ ባህር በር ላይ ከ100 በላይ ጥቃቶች መፈጸማቸው እና ከሶማሊያ የባሕር ዳርቻዎች የሚነሳው የባሕር ላይ ወንበዴነት ዳግም ማንሰራራቱ፣ ቀጠናውን ከዓለም አቀፍ የንግድ እንቅስቃሴዎች ሁሉ እጅግ አደገኛ እና ኢተገማች ያደርገዋል።

ይህ አደገኛ ሁኔታ በምስራቅ እስያ እና በአውሮፓ መካከል ያለውን የስዊዝ ቦይ ንግድ መስመር ማስተጓጎል ብቻ ሳይሆን፣ መርከቦች በደቡብ አፍሪካ ኬፕ ኦፍ ጉድ ሆፕ (Cape of Good Hope) ዙሪያ ረጅም፣ ውድ እና በርካታ ሳምንታትን የሚወስድ አማራጭ መንገድ እንዲከተሉ አስገድዷቸዋል።

ይሁን እንጂ የዚህ የጸጥታ ችግር ቀጥተኛ ሰለባ የሆኑት እንደ ማርስክ፣ ኤምኤስሲ፣ ሀፓግ-ሎይድ እና ቢፒ ያሉ የዓለም አቀፍ የመርከብና የነዳጅ ኩባንያዎች ብቻ አይደሉም፤ ይልቁንም በዚሁ ቀጠና ውስጥ የሚገኙት የአፍሪካ ቀንድ ሀገራት ዋና የኢኮኖሚ እና የአቅርቦት ሰንሰለት አደጋ ላይ ወድቋል።

ቀጠናውን የማረጋጋት እና የባሕር ደህንነትን የመጠበቅ ጥረቶች አህጉራዊና ቀጠናዊ ተቋማትን ያላካተቱ፣ የተበታተኑ እና የጂኦ-ፖለቲካዊ ፉክክር ሰለባ በመሆናቸው ምክንያት እስካሁን ዘላቂ እና መዋቅራዊ መፍትሔ ማምጣት አልቻሉም።

በዚህ መሠረታዊ የደህንነት እና የኢኮኖሚ ክፍተት ውስጥ ነው የኢትዮጵያ ስትራቴጂካዊ ሚና እና መገኘት የሁሉንም ትኩረት የሚስበው።

ሀገራችን ኢትዮጵያ በሕዝብ ብዛቷም ሆነ በኢኮኖሚ ግዝፈቷ በአፍሪካ ቀዳሚ ሀገር እንደመሆኗ መጠን፣ ከ95 በመቶ በላይ የሚሆነውን የውጭ ንግዷን በዚሁ ስትራቴጂካዊ ቀጠና በኩል በጅቡቲ ወደብ በኩል ታከናውናለች።

ነገር ግን ሀገራችን ኢትዮጵያ ያለ አንዳች ቀጥተኛ የባሕር በር እና የባሕር ኃይል መገኘት የቆመች በመሆኗ፣ የራሷን የኢኮኖሚ ህልውና ለማስጠበቅም ሆነ በአካባቢው የሚፈጠሩ የጸጥታ ስጋቶችን ለመከላከል ባላት አቅም ላይ ትልቅ ውሱንነት ተፈጥሮባታል።

በዓመት ለውጭ ወደቦችና ትራንዚት የምታወጣው ከ2 እስከ 3 ቢሊዮን ዶላር የሚደርስ ወጪ እና የባሕር በር አለመኖር የሚያስከትለው የኢኮኖሚ ጫና፣ ሀገራችን ኢትዮጵያን ከቀይ ባህር ደህንነት ጋር ያላትን ቁርኝት የህልውና ጉዳይ ያደርገዋል።

ሀገራችን ኢትዮጵያ ከ1955 ዓ.ም ጀምሮ የተመሠረተና ከቀጠናው ሀገራት ሁሉ (ከሳዑዲ አረቢያም ጭምር) ቀደምት የሆነ ጠንካራ የባሕር ኃይል ታሪክ የነበራት ሀገር እንደመሆኗ፣ ይህንኑ የባሕር ኃይል አቅሟን ከ2010 ዓ.ም ጀምሮ እንደገና በማደራጀት በቀይ ባህር ላይ አስተማማኝ የጸጥታ አጋር ለመሆን አቅጣጫ አስቀምጣለች።

ቀይ ባህርን ከባሕር ላይ ወንበዴዎች ከሽብርተኞች እና ንግድን ከሚያደናቅፉ አማፂያን ታድጎ አስተማማኝ የባሕር ቀጠና ማድረግ የሚቻለው የውጭ ሀገራት ጊዜያዊ ወታደራዊ ሰፈሮችን በመገንባት ሳይሆን፣ ለቀጠናው ሰላም ቀጥተኛ ጥቅም እና ህልውና ያላቸውን ግዙፍ ሀገራት ባካተተ ዘላቂ አሰራር ብቻ ነው።

ሀገራችን ኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ ስታነሳ አሁን በቀጠናው እየታየ ያለውን የፖለቲካ ውጥረት፣ ጂኦ-ፖለቲካዊ ፉክክር እና ስሜታዊነት በሚገባ ተገንዝባ በመሆኑ፤ የዓለም አቀፉ ማህበረሰብም ሆነ ጎረቤት ሀገራት የሀገራችንን ጥያቄ እንደ ስጋት ሳይሆን እንደ መረጋጋት ዋስትና ሊያዩት ይገባል።

በዓለም አቀፍ የጂኦ-ፖለቲካና የደህንነት ጥናቶች እንደተመላከተው፣ ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ የሀገራችን ኢትዮጵያን ወደ ባሕር የመመለስ እና የባሕር በር የማግኘት አገራዊ ፍላጎት በሙሉ አቅሙ ሊደግፈው እና ሊቀበለው ይገባል።

በመጀመሪያ ደረጃ፣ ሀገራችን ኢትዮጵያ በቀይ ባህር ላይ ቀጥተኛ የባሕር በር እና የባሕር ኃይል መገኘት ማድረጓ ለዓለም አቀፉ የንግድ ማህበረሰብ፣ ለቀይ ባህር ዳርቻ ሀገራት እና እንደ አሜሪካ ላሉ ዓለም አቀፍ ኃይሎች አስተማማኝ እና ቋሚ የጸጥታ ዋስትና ይሰጣል።

የሀገራችን ኢትዮጵያ የባሕር ኃይል በነቃ ሁኔታ በባሕር ቀጠናው መገኘት የሕገ-ወጥ የጦር መሣሪያ ዝውውርን፣ የሰዎች ዝውውርን እና የባሕር ላይ ወንበዴነትን ለመግታት ከፍተኛ አህጉራዊ አቅም ይፈጥራል።

በሁለተኛ ደረጃ፣ 130 ሚሊዮን የሚጠጋ ሕዝብ ያላት እና በኢኮኖሚዋ በፍጥነት በማደግ ላይ ያለችውን ግዙፏን የሀገራችን ኢትዮጵያን ያለ ባሕር በር ማቆየት፣ ለረጅም ጊዜ የቀጠናው የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ አለመረጋጋት ምንጭ ሆኖ የሚቀጥል በመሆኑ፤ ለዘላቂና ፍትሃዊ የባሕር በር መረጋገጥ ለመላው አፍሪካ ዘላቂ ሰላም እና አህጉራዊ ትስስር መሠረት ነው።

በሦስተኛ ደረጃ፣ የባሕር በር እና የባሕር ኃይል መገኘት ለሀገራችን ኢትዮጵያ የኢኮኖሚ ሉአላዊነት ብቻ ሳይሆን፣ የዓለም አቀፍ የንግድ መስመሮች ሳይስተጓጎሉ እንዲቀጥሉ እና በአፍሪካ ነፃ ንግድ ቀጠና (AfCFTA) ማዕቀፍ ውስጥ እሴት የተጨመረባቸው ምርቶች በቀላሉ እንዲንቀሳቀሱ አስተማማኝ ከለላ ይሆናል።

ስለሆነም፣ በቀይ ባህርና በባቢ ኤል-ማንደብ መስመር ላይ አስተማማኝ እና ዘላቂ ሰላም እንዲሰፍን ከተፈለገ፣ ሀገራችን ኢትዮጵያ በባሕር ቀጠናው ላይ ቀጥተኛ የባሕር በር እና የጸጥታ መዋቅር መኖሯ የትርፍ ጊዜ ፍላጎት ሳይሆን የቀጠናው የጸጥታና የኢኮኖሚ ህልውና ቁልፍ ነው።

ሀገራችን ኢትዮጵያ ቀጥተኛ የባሕር ተደራሽነት አግኝታ በባሕር ኃይል አቅሟ አካባቢውን እንድትጠብቅ ማስቻል፣ ለሀገራችን ኢትዮጵያ የኢኮኖሚ ሉአላዊነት ብቻ ሳይሆን ለዓለም አቀፉ የንግድ ማህበረሰብ፣ ለቀይ ባህር ዳርቻ ሀገራት እና ለዓለም አቀፍ ኃይሎች አስተማማኝ እና ቋሚ የጸጥታ ዋስትና የሚሰጥ መፍትሔ ነው።

በሰለሞን ገዳ